42 – Voorouderverering 5/5 – De ‘Sembahyang’ rituelen

Als alle spullen en offers op de altaartafels gerangschikt en klaar waren, werden de lichten in de kamer ingeschakeld en de olielampen en kaarsen op het altaar aangestoken. De wijn- en theekopjes op het altaar werden dan gevuld door de persoon die de familie leidde in de gebedsrituelen; dit was meestal de oudste zoon van het huishouden. Wierookstokken werden aangestoken en voorouders werden uitgenodigd om deel te nemen aan het offer met de juiste kniebuigingen voor het altaar. Traditioneel moesten alle mannen “sojar kui” uitvoeren, of een diepe knieval maken. Het aantal wierookstokjes dat door elke persoon werd geofferd was altijd een even aantal, meestal twee, volgens het Yin principe voor de doden. Yang nummers zijn oneven nummers en zijn gereserveerd voor de verering van goden en heiligen.

Na een zekere tijd werden er twee munten gegooid om te bepalen of het tijd was om de gebedsceremonie te beëindigen. Als beide munten dezelfde kant op hadden, d.w.z. twee 'koppen' of twee 'staarten', betekende dit dat de voorouders nog hun goedkeuring moesten geven om te kunnen afsluiten. Men wachtte dan een tijdje en probeerde het opnieuw. Wanneer twee verschillende kanten werden bereikt, d.w.z. één 'kop' en één 'staart', was dat een indicatie dat de ceremonie kon worden afgesloten. Opgerolde en gevouwen “kertas sembahyang” papier die leken op Chinese goudstaven werden via de voordeur naar buiten gebracht en verbrand, waarna de altaartafels werden afgeruimd en de gerechten door de familie werden gegeten.

Voorouderverering tijdens belangrijke feestdagen was vaak een gezellige en grote gebeurtenis omdat de uitgebreide familie verwacht werd aanwezig te zijn. Dit was vooral erg leuk voor kinderen, want het was vaak een samenkomst van neven en nichten om te kunnen spelen en er waren grote hoeveelheden lekker eten, koeken en zoetigheden om de hele dag van te kunnen genieten. Echt een feest voor iedereen, levend en dood!

Afbeelding:
Goud and zilver ‘kertas sembahyang”, Tokopedia

Christopher Ng, maart 2026

Bronnen

• Chee, L. (ed) (2015). Being Baba: selected articles from the Peranakan magazine. Singapore: Marshall Cavendish Editions.
• Tan, G.L. (1963). The Chinese of Sukabumi: a study of social and cultural accommodation. New York: Monograph Series.
• Wibisono, L., Northmore, M., Tjahyadi, R. and Jonathan, M. (eds) (2012). Indonesian Chinese Peranakan: a cultural journey. Jakarta: Indonesian Cross-Cultural Society and Intisari.